Gabun

Vun Wikipedia
Wesseln na: Navigatschoon, Söök
République Gabonaise
Flagg vun Gabuunsche Republik Wapen vun Gabuunsche Republik
(Flagg) (Wapen)
Wahlspröök: Union, Travail, Justice

(franz. för „Eenigkeit, Arbeit, Gerechtigkeit“)

Natschonalhymne: La Concorde
Woneem liggt Gabuunsche Republik
Hööftstadt Libreville
0° 24′ N, 9° 28′ O
Gröttste Stadt Libreville
Amtsspraak Franzöösche Sprake
Regeren
Präsident
Premierminister
Republiek
Ali Bongo Ondimba
Paul Biyoghé Mba
Sülvstännigkeit

1960 vun Frankriek

Grött
 • Allens
 • Water (%)
 
267.667 km²
? %
Inwahnertall
 • 2006 afschätzt
 • Inwahnerdicht
 
1.424.906 (Born): CIA 2006)
5/km²
Geldsoort 1 1 CFA-Franc BEAC ([[ISO 4217|]])
BBP 11.301 Mio. US$ (107.) $ (2007)

7.887 US$ (61.) $ je Kopp

Tietrebeet UTC+1 (UTC+1)
Internet-TLD .ga
ISO 3166 GA
Vörwahl ++241
Koort vun dat Land

Gabun is en Land in Zentralafrika, dat an Kamerun, Äquatoriaal-Guinea un de Republiek Kongo angrenzt. Dat Land liggt direkt op’n Äquater un hett in’n Westen en lange Küst na den Gulf vun Guinea. De Hööftstadt vun Gabun is Libreville.

Geografie[ännern | Bornkood ännern]

Gabun liggt an de westliche Küst vun Zentralafrika an’n Atlantik. Na Oosten to reckt dat hen bit meist na dat Kongobecken. De Küst löppt över 885 km hen. Dör dat Land löppt de Äquator hendör.

Dat Land sien gröttsten Stroom is de Ogooué. Wat de hööchste Barg vun Gabun is, dat steiht bit up düssen Dag noch nich fast. De hööchsten Bargen in’n Noordoosten un Süden sünd so üm un bi 1000 m över NN.

In Gabun is de eerste natüürliche Karnreakter funnen wurrn. Dat is de Natuurreakter Oklo.

Städer[ännern | Bornkood ännern]

De gröttsten Städter sünd (Stand 1. Januar 2005): Libreville 578.156 Inwahners, Port-Gentil 109.163 Inwahners, Franceville 42.967 Inwahners, Oyem 30.870 Inwahners un Moanda 30.151 Inwahners.

Inwahners[ännern | Bornkood ännern]

Volksgruppen[ännern | Bornkood ännern]

De meisten Inwahners höört to de Bantu-Völker (31 % Mpongwe, 15,5 % Mbete, 15 % Punu, 14 % Tsabatis, 9,5 % Batazis und 7 % Fang). Denn gifft dat ok noch bi 1,5 % Pygmäen un um un bi 60.000 Franzosen, tomeist in de Städer.

Religion[ännern | Bornkood ännern]

Bi 65 – 75% vun de Inwahners sünd Christen (ca. 50% Kathoolsche, bi 5% Protestanten). De annern hoolt sik an Natur- un Volksreligionen, sunnerlich an dat Bwiti. En Minnerheit vun bi 5% bekennt sik to den Islam. Siet 1998 wasst düsse Grupp bannig, besunners in’n Noorden.

Geschichte[ännern | Bornkood ännern]

In dat 15. Johrhunnert is in dat hüdige Gabun de Bantu-Staat Loango grünnt wurrn. As later franzööscher Siedlers dor hentagen sünd, hefft se 1839 to’n eersten Mol de Hoheit över dat Land an sik reten. 1854 is Gabun, tohopen mit Gorée un annere franzöösche Wahnplätze tohopenfaat wurrn. 1858 keem Gorée denn wedder to’n Senegal. 1888 is Gabun en Deel vun Franzöösch-Kongo wurrn. Dat is denn 1958 uplööst wurrn un Gabun kreeg as Republik de Sülvstännigkeit. An’n 17. August 1960 is Gabun offiziell unafhängig wurrn vun Frankriek. De eerste Präsident weer Léon M’ba. As de 1967 storven weer, folg em Omar Bongo.

An’n 12. März 1968 is de Parti Démocratique Gabonais (PDG) grünnt wurrn. In de 1990er Johren hett Gabun en System mit verschedene politische Parteien inföhrt un en nee Verfaten verafscheedt. Vunwegen de relativ wenig Inwahners, de groten Vorräät an Rohstoffen, man ok vunwegen de grote Hölpe ut’n Utland is Gabun en vun de wenigen Länner in Afrika, de bleiht un wasst.

In Lambaréné in Gabun hett Albert Schweitzer sien Krankenhuus in’n Uurwoold grünnt un dor ok in arbeit’, bit he 1965 storven is.