Zum Inhalt springen

Heute (Feernsehn)

Vun Wikipedia
Produktionsdaten
Logo
Logo
Originaltitel: heute
Produkschoonsland: Düütschland
Produkschoonsjohr(en): siet 1963
Produkschoons-
ünnernehmen:
ZDF
utstrahlt: mehrmols an’n Dag
Genre: Narichten
Eerstutstrahlen: 1. April 1963
Düütsche
Eerstutsstrahlen:
op ZDF
Moderatschoon:

wesselt

Siet 1998 Hööftmoderatersche vun de Hööftutgaav: Petra Gerster

heute is en düütsche Narichtensennen, de siet 1963 vun’t ZDF produzeert un utstrahlt warrt. De Sennen befaat sik mit aktuelle Narichten vun’n Dag ut verschede Rebeden as de Politik, Weertschop, Kultur, Wetenschop, Sellschop, Sport un Weder. Vun heute gifft das verschedene Utgaven, de ok ünnerscheedlich lang sünd un deelwies sünnere Kunzepten hebbt. De Hööftutgaav vun de heute-Narichten warrt jeden Dag avends Klock 7 utsstrahlt.

Anfangstiet

[ännern | Bornkood ännern]

As dat ZDF an’n 1. April 1963 üm 19:30 as tweet Feernsehprogramm in Düütschland sien Sennenbedrief opnahmen hett, weern de heute-Narichten üm 19:35 – direkt na de Anspraak vun den Intendant Karl Holzamer – dat eerste mol op Sennen. Modereert hett de eerste heute-Sennen de Studioredakteur Carl Weiss. Op den Naam heute harr man sik an’n 8. Februar 1963 al fastleggt. De Hööftutgaav vun de Narichten weer 25 Minuuten lang. Se lööp tosamen mit den Wederbericht dorna vun 19:00 bit Klock 8.

Bi dat nee grünnten ZDF geev dat en Redakschoon för wat an’n Dag los weer. Se weer ok tostännig un verantwoortlich för de Narichten un wull de Tokiekers en ne’e Form vun Narichten wiesen. De Nachrichten vun’n Dag schülln nich blots in Woort un Bild wiest warrn, man wull dorbi ok de Achtergrünnen dorstellen. Dat Prinzip vun’t ZDF un vun sien Narichtensennen weer, dat man de Tokiekers nich blots vertellen wull, wat passeert is, man ok Verkloren antobeden to dat Woans un Worüm. Dat schüll also en Mischen wesen ut Narichten un Berichten, de den Achtergrund beter dorstellen schülln.

Op disse Oort un Wies wull sik dat ZDF vun Anfang an düütlich vun de ARD-Tagesschau afsetten, de bit dorhen de eenzige Narichtensennen in’t düütsche Feernsehn weer. Toeerst füng de Sennen aver ok mit den Gong an, de al ut de Tagesschau bekannt weer, un mit den Satz: „Hier ist das Zweite Deutsche Fernsehen“. Blangen de Hööftutgaav geev dat ok vun Anfang an al de Fröhnarichten. Dat ZDF-Programm füng jeden Dag mit en 5-Minuuten-Sennen an’n Vöravend an. De eerste längere Utgaav keem denn Fier- un Alldaags üm half söven. Na de Hööftnarichten geev dat denn Klock teihn noch een late Utgaav, de jeden Dag sennt un ok jümmer wieter utboet weer.

Dat eerste Johr harr dat ZDF noch sien Sitt in Eschborn bi Frankfort an’n Main, woneem dat Studio noch in en teemlich provisoorschen Rahmen inricht weer. De Spreker – in de Hööftutgaav ok de Redakteur – seet an an eenfacke lange Dischen, de tohopenstellt weern. Dat Weder weer an’t Enn an twee Tafeln mit en Düütschland- un en Europakoort wiest, wo de Informatschonen mit Kried intekent weern. Vun 1964 an weer de heute-Sennen opdeelt in Narichten un Berichten. De Tokieker schüll dormit klorer twüschen de egentliche Naricht un dat Verkloren ünnerscheden künnen. De Narichtendeel füng half acht an un weer vun en Narichtenspreker vörlest. De Berichtsdeel füng en Veerdeel Stünn dorna an, afhangig dorvun, wo veel Narichten to verlesen weern. Dorin sünd de enkelten Nachrichten noch mol nauer bekeken worrn. De Berichten weern dör Interviews, Kommentaren un Reportaaschen noch ünnerstütt.

Vun’n 1. April 1964 an weern de heute-Narichten denn vun Wiesbaden ut sennt, woneem de ne’e vörlöpige Sitt vun’t ZDF weer. Dat ZDF hett in de eersten Johren ok veel Weert dorop leggt, dat de Narichten in de Hööftutgaav en goot Gliekgewicht twüschen „swore“ un „lichte“ Kost harrn. De swöreren Themen ut de Weertschop un ut de Politik schülln den mit Achtergrundberichten vör allen in de laten Utgaav Klock 10 mit mehr Deepgang behannelt warrn. Man hett dacht, dat man de Tokiekers to de Tiet vun de Hööftutgaav nich so veel swore Saken tomoden künn. Dorvun is man enige Johren later weder afkamen, sodat denn wedder all wichtige Themen ok in de Hööftutgaav ünnerbröcht weern.

Vun 1969 an is de heute-Sennen op Veerdel vör acht verleggt worrn. Dormit wull sik dat ZDF an de Tokiekers anpassen un mit dat Hööftprogramm denn ok Veerdel na 8 anfangen, as dat bi de ARD al johrelang maakt weer. De Narichten weern in twee Blöck indeelt un de Studioredakteur füng mit de Moderatschoon an. De eerste Narichtenblock weer vör Klock 8 sennt un bröch all wichtige Narichten vun’n Dag ut de Rebeden Politik un Weertschop. Dat Teel weer, de wichtigsten Narichten al vör de Tagesschau to bringen. De tweete Narichtenblock befaat sik denn mit Sport, Kultur un sellschoppliche Begeevnissen. Togliek is dat Studio nee inricht worrn un kreeg en modern Utsehn. Op en witte Wand künnen nu dör ne’e technische Mööglichkeiten ok Standbiller to de enkelten Nachrichten överdragen warrn.

1970er Johren

[ännern | Bornkood ännern]

Siet März 1970 gifft dat all heute-Utgaven in Farv to sehn. An’n 1. Oktober 1973 is de Anfangstiet vun de Hööftutgaav denn op avends Klock 7 schaven worrn, wat ok vundaag noch so is. An den Dag is ok dat hele Feernsehprogramm vun’t ZDF ännert worrn. Vörher al weer de Redakschoon, de för de Narichten tostännig is nee ordent. De Programmreform weer 1971 al beslaten un to’n 10johrig Jubiläum ümsett. Bit dorhen weer dat de gröttste Ümstellen, de dat ZDF maakt harr. De eerste Utgaav vun heute weer nu al Klock 5 sennt un fief Minuuten länger as vörher. En Stünn later geev dat denn noch eenmol Kortnarichten in de Drehscheibe.

De Hööftutgaav vun de Narichten weern dorgegen körter maakt. Dat Opslitten vun Narichten un Berichten is dorbi ok opgeven worrn. De gröttste Ännern weer, dat nu blots noch een Redakteur in’t Studio sitten de, de denn ok de Narichten lest hett. Vörher weer dat jümmer en Redakteur un en Narichten spreker wesen. Dör dat Präsenteeren vun de enkelten inspeelten Narichtenfilmen dör de Redakteuren sülvst schüll de Tokieker ok beter informeert warrn, wokeen achter de Narichten stecken deit. So schüll klorer warrn, dat de heute-Sennen nich dat Wark vun een Redakteur is, man de Arbeit vun en Grupp weer.

Mit Otto Diepholz un Claus Seibel sünd in de Hööftutgaav ok twee ne’e Lüüd dortokamen, de dorna över Johrteihnten weg en grote Rull för de Hööftutgaav speelt hebbt un jem bannig prägt hebbt. Bit Oktober 1973 weer de Hööftutgaav vun veer Studioredakteuren in’n Wessel vörstellt. Mit dat Vörtehn vun de Anfangstiet op Klock 7 weern dat fief, later sogor söss Redakteuren. Ut de Kortnarichten avends Klock 9 is nu en längere heute-Utgaav worrn, de in föffteihn Minuuten noch mol op all wichtige Saken ingüng, de dags passeert weern. Ok disse Utgaav weer nu vun en Redakteur in’t Studio leidt. To’n Afsluss vun de Sennentiet geev dat noch mol late Narichten, de noch eenmol allns tosamenfaten deen. An’t Wekenenn weern de Sennentieten vun heute jümmer ünnerscheedlich, as dat jüst in’t Programm passen de. Blots an’n Sünndag keem de heute-Sennen tosamen mit den Wekenrüchblick Chronik der Woche jümmer middags half twölf.

Ok de Technik is beter worrn. Blangen de al bekannten Mööglichkeiten för tosätzliche Informatschonen as Kommentaren, Interviews un Berichten vun Korrespondenten, weer dat nu ok mööglich, kumplizeerte Narichten mit Hülp vun Bildtafeln un Grafiken beter to verkloren. To’n eersten mol weer ok dat ne’e Logogramm vun Otl Aicher mit de tyypsche Schrift „heute“ wiest, de över Johrteihnten bestahn bleev. To Anfang vun de Sennen weer nu ok en Totale vun’t Studio wiest, wobi man ok den Redakteur oder Narichtenspreker al kort vör den Anfang vun de Sennen sehn künn.

En wietere grote Ümstellen keem an’n 2. Januar 1978: ut de Narichten avends Klock 9 is dat heute-Journal worrn. De Magazin-Utgaav vun heute is tosamen mit de ARD-Tagesthemen op Sennen gahn un schüll sik in twintig Minuuten op Achtergrundberichten, Analysen un Intwerviews kunzentreeren. Bito geev dat aver ok noch en Narichtenblock. För dat heute-Journal geev dat en egene Redakschoon un ok en egenen Studioredakteur. Dorto kregen ok all Utgaven en nee Utsehn un in de Hööftutgaav weer to’n eersten mol en Satelliten-Farvbild vun Meteosat wiest, dat de aktuelle Wederlaag vun Middeleuropa wiesen de. Siet de Tiet hett sik ok de hellblaue Achtergrund vun’t Studio dörsett. In de Sennen is nu ok dat dormols noch ne’e Blue-Box-Verfohren insett worrn. Grafiken, Biller un Överschriften weern nu direkt achter den Redakteuer oder Narichtenspreker op en Flach projizeert. Mit den beiden Redakteurschen Ulrike von Möllendorff un Rut Speer weern de heute-Narichten in’n Oktober 1978 to’n eersten mol vun twee Fornslüüd modereert.

1980er/90er Johren

[ännern | Bornkood ännern]

Bit to’n Enn vun de 1980er Johren hett sik dat Stammpersonal vun de Klock-7-Utgaav op fief Redakteuren inspeelt. Anfangs weern dat sogor fief Studioredakteuren, as 1987 Rut von Wuthenau ophöört hett, bleev dat denn duersom bi veer Redakteuren in’t Studio. Se harrn in’n Maand ruchweg 7-10 Insätz. As de drüdde Boafsnitt op’n Lerchenberg in Mainz fardig weer, weern vun’n 6. Dezember 1984 an de ZDF-Narichten ut Mainz sennt. Dat ne’e Studio harr en Flach vun ruchweg 230 m², vun wo ut nu heute un dat heute-Journal utstrahlt worrn sünd. heute kreeg dorbi ok wedder en ne’en Vörspann, wobi wedder en direkte Sicht op dat Studio kort vör Anfang vun de Sennen wiest un togliek de Schrift „heute“ inblennt weer.

De Ümtog weer ok wedder mit en technische Verbetern verbunnen. Dör en „Elektroonschen Standspieker“ (ESS) künnen Biller, Tabellen, Fotos oder Naamangaven as Standbild inblennt warrn. Dat güng nu gauer un lichter un weer dorüm ok veel fakener bruukt as vörher. Wieterentwickelt hett sik ok dat Wederberichtsystem WEBSY, dat en betere graafsche Dorstellen vun’t Weder un de Vörutseggen mit bewegte Biller mööglich maken de. Vun’n 30. Juni 1986 an keem bi heute un dat heute-Journal to’n eersten mol en 3-D-reekneranimeerten Vörspann to’n Insatz. Ok dat Anbott an Utgaven hett sik wieterentwickelt: So kemen to’n Bispeel Formaten dorto as heute aus den Ländern, de Wekentosamenfaten Diese Woche oder sport am sonntag, wo en egenen Redakteur Sportnarichten bringen de.

De nächste optische Verännern vun heute un heute-Journal keem in’n Mai 1992. vun nu an seet de Sportredakteur mit in de Hööftutgaav, wiel de Sportnarichten fröher vun de annern Narichten splitt weer. In’n Dezember 1992 weer to’n eersten mol en Warfblock twüschen de Narichten un den Wederbericht utstrahlt, vun wegen dat de Innahmen torüchgahn weern. En nee Informatschoonsanbott keem an’n 4. Oktober 1994 mit heute nacht – en Nachtutgaav, de alldaags twüschen Veerdel för 12 un Veerdel vör een sennt weer un noch mol utföhrlich över den Dag berichten de. En annere Utgaav, de jümmer alldaags sennt weer, keem an’n 12. Januar 1998 mit heute mittag, de in’n Wessel mit ARD-Tagesschau in’n Wekenrhythmus middags Klock 12 utstrahlt weer.

An’n 15. August 1998 geev dat wedder en nee Design. üm de hele Reeg vun verschedene heute-Utgaven as Narichtenfamilie dortostellen, de tosamenhöört, weer en halfrunnen Narichtendisch („Newsdesk“) inricht, vun den ut all Sennen maakt weern. Dat Studio weer dorto ümboot un op 280 m² vergröttert. Ok modernere Technik is insett worrn. Fakener as vörher künnen nu ok 3D-Reeknergrafiken inblennt warrn. Dit Studio weer bit Juli 2009 vör all Narichtensennen bruukt un blots noch wenig ännert. An’n 12, April 1999 güng heute – in Europa op Sennen, en Utgaav, de alldaags vun Maandag bit Freedag Klock 4 namiddags utstrahlt warrt. Dor binnen warrt politische, weertschoppliche un kulturelle Begeevnissen in Europa besnackt.

Siet den 25. April 2000 is en wietere Utgaav för den Namiddag dorto kamen. Se heet heute – in Deutschland un warrt Klock 2 utstrahlt. Blangen en Narichtenblock geiht dat hier vör allen üm Berichten ut Düütschland, de en Tiet lang vun twee Lüüd in’t Studio modereert weern, siet 2009 aver blots noch vun een Studioredakteur. In de verleden Johren hett dat jümmer mol wedder lüttere Ännern geven. 2004 hett Claus Seibel na ruchweg veerundörtig Deenstjohren bi heute ophöört. Dormit weer he de Narichtenspreker, de in Düütschland bit dorhen an’n längsten an’n Bildschirm to sehn weer.

Siet Juli 2009 warrt de Narichtensennen vun heute ut twee ne’e virtuelle Narichtenstudios överdragen. Dorför is egens en nee Huus mit de beiden Studios N1 (680 m²) un N2 (330 m²) boet worrn. Studio N1 warrt vör allen vör dat Hööftprogramm vun’t ZDF bruukt, wiel N2 vör allen för de Produkschoon vun heute 100 Sekunden för ZDFinfo un för’t Internett bruukt warrt. In de ne’en Studios warrt aver ok noch annere Sennen produzeert as dat Mittagsmagazin, Blickpunkt oder logo!. Köst hett de Neebo mitsams de technische Utrüstung üm un bi 30 Millionen Euro.[1]

Siet den 6. September 2010 wesselt sik in’t Studio de beiden Redakteuren Matthias Fornoff un Petra Gerster in de Hööftutgaav af. In’n Rahmen vun’t Ümgestalten vun den digitalen Kanal ZDFinfo is in’n September 2011 to’n eersten mol de Sennen heute plus utstrahlt worrn, de jümmer Middewekens na de Hööftutgaav sennt warrt. Dor künnt den Tokiekers över Skype oder in’n Chat Kritik loswarrn un Fragen to de Narichtenutwahl un de Struktur vun de Utgaav stellen. De Redakteur, de vörher modereert hett, un ok annere Redakteuren vun de Sennen antert denn direkt op de Fragen.

Siet Januar 2012 sennt dat ZDF alldags nu ok wiel de ARD-Weken vörmiddags egene heute-Utgaven üm Klock 9 un Klock 12. Dormit will dat ZDF sien egen Nachrichten beter profileeren.[2] Üm de Kosten siet to hollen is de Utgaav Klock 10 streken worrn un annere Utgaven weern kört. Ok de Nachtutgaven sünd streken worrn. In de Hööftutgaav is de Sportblock dorgegen nu en fasten Bestanddeel.[3] Bi dat Ümstruktureeren ist ok dat Intro vun de Hööftutgaav noch mol licht ännert worrn.

Sünnerheiten

[ännern | Bornkood ännern]

Redakteur in’t Studio

[ännern | Bornkood ännern]

Anners as bi de Tagesschau hett dat ZDF vun Anfang an mit en Journalist in’t Studio arbeit, also mit en „Redakteur im Studio“. In’n Gegensatz to en Narichtenspreker, de blots Meldungen, de vun de Redakschoon schreven weern, vörlest un jem in Spraak ümsett, schrifft de Redakteur in’t Studio sien Texten sülvst un bestimmt ok över de Reeg mit, in de de Informatschonen bröcht warrt. Dat Anliggen vun’t ZDF weer, en kumpetenten Redakteur de Narichten vördrägen to laten, de dör sien Fackweten ok swore Tosamenhäng goot verkloren un transporteeren künn.

Sportnarichten warrt afhangig vun jemehr Wichtigkeit un Tall vun en Redakteur vun de Sportredakschoon spraken. Bi wichtige Begeevnissen ut de Politik oder Weertschop as ok bi swore Katastrophen seggt faken ok de Baasredakteur wat dorto, oder Facklüüd warrt dorto befraagt. In de Hööftutgaven un eenige annere längere Utgaven weer normalerwies en Redakteur in’t Studio för de Moderatschoon tostännig. In de lütteren Utgaven dorgegen, weern Sprekers as Gerhard Klarner oder Heinz Wrobel in’t, de de Narichten vörlest hebbt.

Mitt vun de 1990er Johren is de Arbeit vun de reine Sprekers aver jümmer mehr inschränkt worrn, vunwegen dat dat ZDF ok in de annern Utgaven nu mehr op Fackkumpetenz as Journalist setten de, an Steed vun de Spraakutbilln. De letzte reine Narichtenspreker Elmar Bartel hett 2003 dat letzte mol Narichten lest. Siet de Tiet is he blots noch ut dat OFF to höörn.

Wederbericht vun Meteorologen

[ännern | Bornkood ännern]

Ok bi’t Weder sett dat ZDF op Fackweten. Vun Anfang an schüll de Wederbericht vun en Meteoroloog vun’n Düütschen Wederdeenst verkloort warrn, so dat sik heute ok in dissen Punkt vun de ARD ünnerscheden de. De Meteoroloog steiht dorbi in’t Narichtenstudio in wiest an en Wederkoort – toeerst noch op mit Kried op en Tafel, later denn mit Hülp vun de Bluescreen-Technik – woans sik dat Weder entwickelt.

De Meteoroloog kummt in’n Tosamenhang mit de Hööftutgaav to’n Insatz, siet Anfang vun de 1990er Johren na de Narichten un na en korte Warfünnerbreken. In de körtere Utgaav to’n Sünndag warrt de Wederbericht aver blots vun den Studioredakteur vörlest. Siet eenige Johren sünd de Meteorologen aver ok in annere Utgaven to sehn, neemlich in’t ZDF-Morgenmagazin, in’t ZDF-Mittagsmagazin un na dat heute-Journal

1. Sprekersche in Düütschland

[ännern | Bornkood ännern]

De Narichtenwelt weer noch bannig vun de Mannslüüd bestimmt, as bi heute an’n 12. Mai 1971 to’n eersten mol in Düütschland en Fro de Narichten lest hett. Dat weer de dormols 32-johrige Journalistin Wibke Bruhns, de in de laten Utgaav Veerdel na teihn de Narichten spreken de. Dormit güng dat ZDF gegen dat Vöroordeel an, dat Narichten blots vun Mannslüüd kumpetent un eernst transporteert warrn künnen. Bruhns hett later ok in de Hööftutgaav snackt, hett aver 1972 ehr Loopbahn bi’t ZDF afbroken un is na’n WDR wesselt. 1978 weer Ulrike von Möllendorff denn as eerste Fro in de Hööftutgaav as Redakteursche in’t Studio to sehn. Se weer de eerste Studioredakteursche un hett bit 1990 in de Hööftutgaav mitarbeit.

heute plus över Skype

[ännern | Bornkood ännern]
Hööftartikel: heute plus

Dat interaktive Narichtenanbott heute plus gifft dat siet November 2011 un warrt jeden Middeweken in’n Ansluss an de Hööftutgaav Klock 7 op den Kanal ZDFinfo utstrahlt.[4] In disse Sennen künnt Tokiekers över Chat oder Skype anropen un Fragen an de Redakschoon oder an den Spreker richten, de denn direkt dorop antern deit.

Produkschoon

[ännern | Bornkood ännern]

De Narichten vun heute warrt siet den 25. Juni 2007 in’t Breedbildformat 16:9 utstrahlt.

Siet Juli 2009 warrt de Sennen in en modern Narichtenhuus blangen dat Sennerzentrum vun’t ZDF produzeert. Tostännig is en Redakschoon vun ruchweg hunnert Lüüd, de in mehrere Schichten den helen Dag över in’n Insatz is. Dat hüütige Studio hett en Grött vun meist 700 m².[5] De Aflooop un dat Planen vun de Sennen as ok de Moderatschoon un de Kortnarichten warrt in de Zentrale utklamüstert. De Filmen, de in de Sennen inspeelt warrt vun ZDF-Korrespondenten un Reportern ut dat In- un Utland bistüert.

Aktuelle Utgaven

[ännern | Bornkood ännern]

Maandag-Freedag

Wenn in de Week dat gemeensome Vörmiddagsprogramm vun ARD un ZDF vundat ZDF produzeert warrt, kamt de eersten beiden Utgaven morgens half söss un half negen in’n Rahmen vun’t ZDF-Morgenmagazin). Warrt dat Programm vun de ARD maakt, sennt dat ZDF morgens Klock 9 de eersten heute-Narichten. De tweet Sennen kummt denn Klock 12 middags. Klock 1 warrt entweder dat ARD-Mittagsmagazin vun’n BR mit en korten Narichtenöverblick vun de Tagesschau sennt, oder dat ZDF strahlt dat ZDF-Mittagsmagazin ut mit en Överblick vun de heute-Redakschoon.

Klock 2 namiddags warrt heute – in Deutschland mit en Läng vun 15 Minuuten sennt. Dor binnen warrt sünners politische, sellschoppliche un kulturelle Begeevnissen in Düütschland ansnackt. De nächste Utgaav kummt Klock 3. Klock 4 warrt heute – in Europa utstrahlt, de sik mit Themen ut Europa befaat. En wietere Utgaav warrt Klock 5 utstrahlt.

De Hööftutgaav vun heute warrt Klock 7 avends sennt. Blangen aktuelle, ümfaten Narichten gifft dat hier tomeist ok en Sportblock un an’t Enn den Wederbericht mit en ZDF-Meteoroloog. Normalerwies kummt denn Veerdel vör teihn dat heute-Journal mit en Läng vun dörtig Minuuten (an’t Wekenenn blots 15 Minuuten).

De letzte lange Sennen is heute nacht, de twüschen Veerdel vör twölf un fief vör een sennt warrt. Ok disse Sennen geiht noch mol op de Achtergrünnen in. In’t Nachtprogramm geev dat bit Enn 2011 Kortnarichten twüschen half 2 un Klock 4.

heute-Utgaav Senntiet Läng Swoorpunkt/Anners wat
heute (in’t Morgenmagazin) morgens half 5 bit half 9 all halve Stünnen3–5 min(in’n wekenlichen Wessel mit dat ARD-Morgenmagazin)
heute morgens Klock 95 min
heute Klock 12 middags10 minbit 2009 as heute mittag betekent
heute (in’t ZDF-Mittagmagazin) gegen 10 na 33–5 min(in’n wekenlichen Wessel mit dat ARD-Mittagsmagazin)
heute – in Deutschland Klock 215 minPolitik, Weertschop un Kultur ut Düütschland
heute Klock 35 min
heute – in Europa Klock 410 minPolitik, Weertschop un Kultur ut Europa
heute Klock 510 min
heute Klock 722 minHööftutgaav mit de Narichten vun’n Dag, Överdrägen vun Korrespondenten, Interviews, Sportnarichten mit Sportredakteur un utföhrlichen Wederbericht mit en Meteoroloog.
heute-journal meist Veerdel vör 1030 minMagazin-Utgaav mit de Narichten-Swoorpunkten vun’n Dag, utföhrlichere Berichten mit Analysen un Interviews, Narichtenblock mit Börse, Wederbericht mit Meteoroloog
heute nacht twüschen Veerdel vör 12 un 5 vör 115 minletzte utföhrliche Utgaav mit de Narichten vun’n Dag

Sünnavend

An’n Sünnavend warrt de eersten Narichten morgens Klock 11 sennt. Wietere Utgaven kamt Klock 1 un Klock 5, dorna de Hööftutgaav Klock 7 avends, dat heute-Journal (tomeist Veerdel för 11 mit blots 15 Minuuten Läng) un en letzte Utgaav üm Veerdel na 12 nachts na das aktuelle sportstudio.

Sünndag An’n Sünndag kummt de eerste Kortutgaav al Klock 9 morgens. Wietere korte Utgaven warrt Klock 1 middags un twintig na 3 utstrahlt. Klock 5 kummt en 10-Minuuten-Sennen, jüst so lang as de Hööftutgaav an’n Sünndag. Ok dat heute-Journal is sünndags blots 15 Minuuten lang un kummt Veerdel vör 10. Gegen Middernacht warrt de letzte Utgaav sennt.

heute-Narichten op annere Senners De Hööftutgaav Klock 7 avends warrt tosätzlich op 3sat un ZDFinfo utstrahlt. Op 3sat gifft dat ok en utföhrlichen Wederbericht för Düütschland un för de Swiez un Öösterriek. Dat heute-Journal warrt tosätzlich op den Kanal Phoenix överdragen. Sünners is dorbi, dat hier in en lütt Finster ok Gebardenspraak wiest warrt.

Anmarken

  • Af un to warrt de Hööftutgaav wegen Liveöverdrägen vun Sportveranstalten oder annere Begeevnissen verschaven oder verkört. Op 3sat un ZDFInfo warrt denn Klock 7 en Sennen in vulle Läng vun annere Redakteuren modereert.
  • Siet den 26. Mai 2009 gifft dat in’t ZDF ok en Satireshow mit den Naam heute-show. Hier warrt utsöchte Narichten op lustige Oort un Wies verarbeit.
  • Offiziell fangt heute – in europa Klock 4 an. In Wohrheit geiht de Utgaav meist al 15:58 los.

Ehmolige Utgaven

[ännern | Bornkood ännern]

Vun’n 2. Januar 1981 an gifft dat dat gemeensome Vörmiddagsprogramm vun ARD un ZDF, dta Maandag bit Freedag vun Klock teihn bit Veerdel na een geiht. In’n Wessel mit de ARD geev dat Klock 1 en tosätzliche Utgaav, de ok vun en Redakteur in’t Studio modereert weer. De Utgaav weer föffteihn Minuuten lang un weer bit 1989 utstrahlt. Dorna weer se vun’t ZDF-Mittagsmagazin aflöst.

Ut dat Narichtenformat „Aus den Ländern“, dat vörher in’n Rahmen vun de Drehscheibe un af 1982 in de tele-illustrierten lopen is, is an’n 5. April 1983 heute aus den Ländern worrn. In disse Utgaav, de alldags wiest weer, leeg de Swoorpunkt vör allen op de Politik in de Bundslänner. Dorto kemen weertschopplich un sellschoppliche Themen. De 10-Minuuten-Utgaav keem bit 1991 jümmer direkt na de Klock-5-Utgaav, later denn in’t länderjournal oder ZDF-abendmagazin an’n Vöravend. An’n 15. Juni 1997 is de Sennen instellt worrn.

Vun’n 12. April 1999 bit to’n 13. August 2010 weer namiddags Klock 3 heute – Sport utstrahlt. Blangen en lütten Narichtenöverblick leeg de Swoorpunkt op Sportbegeevnissen. Vör 1999 is de Sportblock in de Kock-4-Utgaav lest worrn. Siet den 16. August 2010 is de Senntiet vun de Klock-3-Utgaav blots noch 5 Minuuten lang. De Sportblock is siether in de Middagssennen drehscheibe Deutschland verleggt worrn.

Vun Enn 1998 bit to’n 30. Dezember 2011 weer namiddags Klock 5 'heute - Wetter sennt. Dat sünnere doran weer en utföhrlichen Wederbericht mit en Meteoroloog ut de Wederedakschoon. Dorbi weern ok mol Lüüd to sehn, de in de Hööftutgaav nich dat Weder modereert heebt. Bi’t Ümstellen to dat Johr 2012 is de Sennen op 5 Minuuten verkört worrn. Dorbi is de Wederbericht streken worrn.

heute-Utgaav0 vun bit Senntiet Swoorpunkt
heute 19811989Klock 1 middagsEerste lange Utgaav mit de Narichten vun’n Dag mit en Redakteur in’t Studio (in’n wekenlichen Wessel mit de ARD-Tagesschau)
heute aus den Ländern 19831997gegen 8 na 5 (1988–1989: 3 na 5) bit 1991, dorna in’t länderjournal oder ZDF-abendmagazinPolitik, Weertschop un Kultur ut de Bundslänner
heute – Sport 19992010Klock 3Sportnarichten mit en Sportredakteur
heute – Wetter 19982011Klock 5lang Wederbericht mit en Meteoroloog an’t Enn vun de Sennen

Kennmelodie

[ännern | Bornkood ännern]

De Piepstöön in de Kennmelodie Indikativ vun de Sennen bedüüt siet 1985 dat Woort „heute“ (···· · ··- - ·) in’n Morsekood. Bi’t Neeinrichten vun’t Studio 1998 weer ok en nee Intro maakt, bi dat de Piepstöön in de Musik inarbeit arrn müssen. Siet 1998 is de Bedüden dorüm nich mehr nipp un nau „heute“.

Redakteuren in’t Studio/Moderaters

[ännern | Bornkood ännern]

Aktuelle Studioredakteuren vun de Hööftutgaav

[ännern | Bornkood ännern]
Studioredakteur Instieg Insatz
Petra Gerster1998Hööftmoderatersche
Matthias Fornoff2010Hööftmoderater
Barbara Hahlweg2007in Vertreden

Aktuelle Studioredakteure vun de Hööftutgaav as Vertreden op 3sat/ZDFinfo

[ännern | Bornkood ännern]
Studioredakteur Instieg
Valerie Haller2011wenn’t ZDF t.B. wegen Football blots Kortutgaven wiest
Carsten Rüger2011wenn’t ZDF t.B. wegen Football blots Kortutgaven wiest
Anja Charlet2011wenn’t ZDF t.B. wegen Football blots Kortutgaven wiest
Brigitte Bastgen2012wenn’t ZDF t.B. wegen Football blots Kortutgaven wiest

Normalerwies warrt de Vertreden vun de Hööftutgaav op 3sat un ZDFinfo vun’n Redakteur vun de Klock 3/4/5-Utgaav modereert.

Ehmolige Studioredakteuren vun de Hööftutgaav

[ännern | Bornkood ännern]
Studioredakteur Instieg Utstieg
Carl Weiss 19631963
Erich Helmensdorfer 19631967
Volker von Hagen 19631966
Rudolf Radke 19631971
Ferdinand Ranft 19631963
Martin Dürbaum 19641967
Werner Stratenschulte 19661968
Gustav Trampe 19671968
Fritz Schenk 19671968
Karl Heinz Schwab 19681971
Hanns Joachim Friedrichs 19691973
Karl Günther Renz 19691973
Karlheinz Rudolph 19711977
Horst Schättle 19721977
Otto Diepholz 19731991
Claus Seibel 19732003
Dieter Zimmer 19731977
Günther von Lojewski 19741974
Karl-Heinz Wilsing 19741974
Ekkehard Gahntz 19751978
Klaus-Henning Arfert 19781980
Ulrike von Möllendorff 19781990
Rut Speer (af 1985: von Wuthenau) 19781987
Rainer Uebel 19801984
Axel Rückert 19811982
Volker Jelaffke 19841990
Brigitte Bastgen 19901998
Klaus Walther 19911991
Peter Hahne 19911999
Katrin Müller 19931998
Klaus-Peter Siegloch 19992002
Caroline Hamann 20022006
Steffen Seibert 20032010
Ralph Szepanski20092009

Aktuelle Redakteuren/Moderaters annere Utgaven

[ännern | Bornkood ännern]
Redakteur/Moderater Instieg Aktuellen Insatz (2012) Insatz af un to (As Vertreden) Ehmoligen Insatz
Gundula Gause 1993Narichtenblock in’t heute-journal/ late Utgaven an’t Wekenenn
Anja Charlet 1995Klock 12/3/5-Namiddagsutgaav/ heute-Narichten in’t ZDF-Mittagsmagazin (siet 2003), Wekenennutgaven (siet 2007) heute nacht (siet 2011, 2001–2003: Hööftmoderatersche), Sünndagsvörmiddagsutgaav (siet 2012) Narichtenblock in’t heute-journal (1995–2001), heute – in Deutschland (2007–2011)
Heinz Wolf 1997Narichtenblock in’t heute-journal/ late Utgaven an’t Wekenenn heute mittag/heute-Narichten in’t ZDF-Mittagsmagazin, Klock 12/3/5-Namiddagsutgaav (2000)
Brigitte Bastgen 1998Klock 12/3/5-Namiddagsutgaav/ heute-Narichten in’t ZDF-Mittagsmagazin, Wekenennutgaven
(Bastgen siet 2012 blots noch af un to in’n Insatz)
heute – in Deutschland (2005–2007)
Ralph Szepanski 2002heute – in Deutschland, Klock 3/4/5-Namiddagsutgaav/ heute-Narichten in’t ZDF-Mittagsmagazin (siet 2003), Wekenennutgaven, Klock-9-Utgaav (siet 2012) Sünndagvörmiddagsutgaav heute nacht (2009–2010, in Vertreden)
Yve Fehring 2005heute – in Deutschland (siet 2012), Klock-9-Utgaav Wekenennutgaven (seit 2011), Klock 12/3/5-Namiddagsutgaav/ heute-Narichten in’t ZDF-Mittagsmagazin (siet 2011), Sünndagvörmiddagsutgaav heute-Narichten in’t ZDF-Morgenmagazin (2005–2011)
Normen Odenthal 2005heute nacht Wekenennutgaven (siet 2011), Klock 12/3/5-Namiddagsutgaav/ heute-Narichten in’t ZDF-Mittagsmagazin (siet 2012)
Kay-Sölve Richter 2006Klock 3/4/5-Namiddagsutgaav/ heute-Narichten in’t ZDF-Mittagsmagazin (siet 2011), Wekenennutgaven Narichtenblock in’t heute-journal/late Utgaven an’t Wekenenn (siet 2010), heute-Narichten in’t ZDF-Morgenmagazin/Klock-9-Utgaav (siet 2011, 2006–2009: Hööftmoderatersche), heute – in Deutschland (siet 2011) Sünndagvörmiddagsutgaav, heute nacht (2009–2011)
Ina Bergmann 2007heute nacht (siet 2011) heute – in deutschland (siet 2011, 2007–2011: Hööftmoderatersche) Klock 12/3/5-Namiddagsutgaav (2007–2011), heute mittag (2008–2011, in Vertreden)
Andreas Klinner 2007heute – in Europa (ok 2002–2005)
Franziska Fischer 2009Sünndagvörmiddagsutgaav, Wekenennutgaven (siet 2010), late Utgaven an’t Wekenenn (siet 2012) Klock 12/3/5-Namiddagsutgaav/ heute-Narichten in’t ZDF-Mittagsmagazin, heute – in Deutschland (siet 2010)
Valerie Haller 2011Klock 12/3/5-Namiddagsutgaav/ heute-Narichten in’t ZDF-Mittagsmagazin (ok 2000-2007), Wekenennutgaven Sünndagvörmiddagsutgaav (siet 2012) heute – in Deutschland (2000–2007, 2011)
Jessica Zahedi 2011heute-Narichten in’t ZDF-Morgenmagazin/
Klock-9-Utgaav, late Wekenennutgaven (siet 2012)
Julia Theres Held 2012heute – in Europa
Andrea Gries 2006heute – in Europa (2006, 2009, siet 2011)
Carsten Rüger 2007 Wekenennutgaven (siet 2010), heute-Narichten in’t ZDF-Morgenmagazin/Klock-9-Utgaav (siet 2011), heute – in Deutschland (2007–2009, siet 2011) heute mittag/heute-Narichten in’t ZDF-Mittagsmagazin (2007–2009)
Mitri Sirin 2009 heute-Narichten in’t ZDF-Morgenmagazin/
Klock-9-Utgaav
Eric Marr 2012 Sünndagvörmiddagsutgaav
Christina von Ungern-Sternberg 2012 heute-Narichten in’t ZDF-Morgenmagazin/
Klock-9-Utgaav

Verkloren

Bit to’n Enn vun 2011 hett alldaags en Redakteur de heute-Utgaav vun Klock 12 modereert. Dat weer vun 2003 an normalerwies Anja Charlet. En annern Redakteur hett de Utgaven üm Klock 3, Klock 4 un Klock 5 vörstellt. Siet 2012 warrt de Utgaven twüschen Klock 12 un Klock 5 blots noch vun een Redakteur modereert.

Ehmolige Redakteuren/Moderaters bi annere Utgaven

[ännern | Bornkood ännern]
Redakteur/Moderater Instieg Utstieg heute-Utgaav
Peter Hahne 19981998Klock 3/4/5-Namiddagsutgaav
Katrin Müller 19981998Klock 3/4/5-Namiddagsutgaav
Claus Seibel 19982004Klock 3/4/5-Namiddagsutgaav, (2000–2002; heute mittag/heute-Narichten in’t ZDF-Mittagsmagazin)
Christian Sievers 19981999heute mittag/heute-Narichten in’t ZDF-Mittagsmagazin, Klock 3/4/5-Namiddagsutgaav
Barbara Hahlweg 19982011heute – in Deutschland, (1998–2001, 2007–2011; Klock 3/4/5-Namiddagsutgaav), (1998–2002; heute mittag/heute-Narichten in’t ZDF-Mittagsmagazin), (2003–2007; Narichtenblock in’t heute-Journal)
Harald Hamm 19992000heute mittag/heute-Narichten in’t ZDF-Mittagsmagazin, (2000; Klock 3/4/5-Namiddagsutgaav)
Kristina Hansen 19992000heute – in Europa
Peter Kunz 19992000heute – in Europa
Carsten Thurau 19992001heute – in Europa
Henner Hebestreit 19992007heute – in Deutschland, Klock 3/4/5-Namiddagsutgaav, (1999–2003; heute mittag/heute-Narichten in’t ZDF-Mittagsmagazin)
Dagmar Henning 20002000heute – in Deutschland
Thomas Kausch 20002000heute – in Deutschland
Claudia Krüger 20002000Nachtutgaven
Stephan Kulle 20002003heute-Narichten in’t ZDF-Morgenmagazin/Vörmiddagsutgaav
Claudia Rüggeberg 20002003heute mittag/heute-Narichten in’t ZDF-Mittagsmagazin, Klock 3/4/5-Namiddagsutgaav, (2001–2003; heute – in Deutschland)
Martin Leutke 20002009heute-Narichten in’t ZDF-Morgenmagazin/Vörmiddagsutgaven
Caroline Hamann 20012005heute – in Deutschland, (2001–2003, 2005; Klock 3/4/5-Namiddagsutgaav), (2001–2002; heute mittag/heute-Narichten in’t ZDF-Mittagsmagazin), (2001–2002; Narichtenblock in’t heute-journal)
Hülya Özkan 20012012heute – in Europa
Eva Schmidt 20022003heute-Narichten in’t ZDF-Morgenmagazin/Vörmiddagsutgaven
Susana Santina 20022010(2002–2003; Nachtutgaven), (2004–2010; heute-Narichten in’t ZDF-Morgenmagazin/Vörmiddagsutgaven)
Yvonne Ransbach 20032004heute-Narichten in’t ZDF-Morgenmagazin/Vörmiddagsutgaven
Annika de Buhr 20052009heute nacht, heute mittag/heute-Narichten in’t ZDF-Mittagsmagazin
Andreas Wunn 20052007heute – in Europa
Dunja Hayali 20072010heute – in Deutschland, Narichtenblock in’t heute-journal, (2008–2010 in Vertreden: Klock 3/4/5-Namiddagsutgaav)
Jasmin Hekmati 20092011heute – in Europa (in Vertreden)

Ehmolige Redakteuren in’t Studio vun de Sennen Klock 1

[ännern | Bornkood ännern]

Disse Utgaav geev dat twüschen 2. Januar 1981–30. September 1989

Redakteur in’t Studio Instieg Utstieg
Christina Ellgaard 19811982
Volker Jelaffke 19811984
Gabriele von Ketelhodt-Kraiker 19811983
Selina Riefenstahl 19811989
Axel Rückert 19811987
Reinhold Ruhe 19811985
Christina Grothe-Wessler 19831989
Peter Schieffer 19831985
Peter Zwick 19841984
Christian Sier 19851989
Susanne Conrad 19861989
Karlo Malmedie 19891989

Ehmolige Redakteuren in’t Studio „heute aus den Ländern“

[ännern | Bornkood ännern]

heute aus den Ländern geev dat vun’n 5. April 1983 bit to’n 15. Juni 1997

Redakteur in’t Studio Innstieg Utstieg
Ingolf Falkenstein 19831984
Walter Mischo 19831992
Claudia Pörings (1985-1989; Brackmann) 19831995
Susanne Rieschel-Kaiser 19831991
Heide Spiegel 19831984
Veronika Neukum 19851987
Beate Rudolph-Schroers 19851991
Gilbert Mügge 19881991
Thomas Schreiner 19881989
Simone Standl 19891992
Liesel Meyer-Hermann 19921994
Hülya Özkan 19921995
Heinz Wolf 19931994
Petra Neubauer 19941995
Brigitte Bastgen 19961997
Peter Hahne 19961997
Katrin Müller 19961997
Claus Seibel 19961997

Aktuelle Sprekers – OFF

[ännern | Bornkood ännern]
Elmar Bartel is aktuell Narichtenspreker vun de heute-Sennen
Spreker Instieg ON/OFF
Elmar Bartel 1989ON (bit 2003) /OFF

Ehmolige Sprekers – ON (bit 2003) un OFF

[ännern | Bornkood ännern]
Spreker Innstieg Utstieg ON/OFF
Wolfgang Behrendt 19631983 ON/OFF
Heinz Wrobel 1963
1975
1972
1992
ON (later ok OFF)
Jochen Breiter 19631973 ON
Wim Thoelke 19631963 ON
Siegfried Andrich 19631994 OFF (later ok ON)
Theo Hoefer 19631986 OFF
Gerhard Klarner 19631989 OFF (af 1973 ok ON)
Karl-Heinz Merz 19681970 OFF
Karl-Friedrich Liebau 19691970 OFF
Claus Seibel 19701973 ON
Werner Schmidt 19701974 ON
Wibke Bruhns 19711972 ON
Hubertus Petroll 19832000 ON/OFF
Bodo G. Toussaint 19852002 ON/OFF
Hans-Jürgen Jensen 19861991 ON/OFF
Mady Riehl (af 1989; Riehl-Schedlich) 19861991 ON/OFF
Gundula Gause 19891993 ON/OFF
Claudio Surland 19892002 ON/OFF
Cordula Senfft 19901997 ON/OFF
Heinz Wolf 19902000 ON/OFF
Ines Bleisch 19921998 ON/OFF
André Schmidt 19921993 ON/OFF
Angelika Wende 19951997 ON/OFF
Britta Sander 19971997 ON/OFF
Christian Sievers 19971997 ON/OFF

Meteorologen

[ännern | Bornkood ännern]

Aktuelle Meteorologen ON un OFF

[ännern | Bornkood ännern]
Meteorologe Innstieg ON/OFF Wederutgaav regelmatig Wederutgaav as Vertreden
Gunther Tiersch1986ON19:00 heute, heute-journalZDF-Mittagsmagazin, Wochenjournal
Inge Niedek1989ON19:00 heute, heute-journalZDF-Mittagsmagazin, Wochenjournal
Katja Horneffer1993ONZDF-Mittagsmagazin, 19:00 heute, heute-journal
Ben Wettervogel2005ONZDF-Morgenmagazin
Tarik El-Kabbani2008ONZDF-Mittagsmagazin
Sanaz Saleh-Ebrahimi2011ON
Alexander Lehmann2011ONZDF-Mittagsmagazin
Leonhard Adams 1989OFF1989-1996 ok ON
Dieter Bayer 1992OFF1992-2005 ok ON
Klaus Lessmann1993OFF
Berit Bogs1996OFF
Wolfgang Hönig2007OFF

Ehmolige Meteorologen ON un OFF

[ännern | Bornkood ännern]
Meteorologe Instieg Utstieg OFF
Erwin Brandtner 19631978
Albert Cappel 1963
1981
1977
1988
Kurt Cunze 19631988
Hans Haarländer 1963
1978
1976
1988
Martin Teich 19631984
Karla Wege 196819931995–1997 blots OFF
Wolfgang Thüne 19711986
Ulrich Franz 197419971997 blots OFF
Wolfgang Terpitz 19751988
Uwe Wesp 19752007
Dieter Walch 1981
1997
1993
2008
Ute Kümmel 19861987
Karl-Heinz Oberthier 19861993
Anja Awolin 199119951995 blots OFF
Hans-Reiner Beckert 19921992OFF
Sabine Dutz 19921993
Jürgen Reinecke 199219961992–1993 blots OFF
Lars Fiedler 19961997OFF
Susanne Sanchez 199619981996 blots OFF
Stefan Bender 19972000OFF
Alexander Lehmann 19992000OFF
Elham Emami 20082010
Melanie Hoffmann 20102011

Sportredakteuren

[ännern | Bornkood ännern]

Aktuelle Sportredakteuren

[ännern | Bornkood ännern]
Sportredakteur Instieg heute-Utgaav
Norbert König1987ZDF-Mittagsmagazin (1989–1990, seit 1995), 19:00 heute, sport am sonntag (1987–2000)
Wolf-Dieter Poschmann1987ZDF-Mittagsmagazin (1991–1995, 2005–2007, siet 2009), 19:00 heute, sport am sonntag (1987–2000)
Thomas Skulski1992ZDF-Morgenmagazin
Kristin Otto1995ZDF-Mittagsmagazin, 19:00 heute, Sport am Sonntag (1995–2000)
Rudi Cerne1996ZDF-Mittagsmagazin (2005–2007, siet 2009), 19:00 heute
Jana Thiel2000ZDF-Morgenmagazin (2000–2004); ZDF-Mittagsmagazin (siet 2004), 19:00 heute (siet 2003)
Sven Voss2007ZDF-Mittagsmagazin, 19:00 heute
Jessy Wellmer2009ZDF-Morgenmagazin
Katja Streso2010heute nacht (blots bi sünnere Veranstalten, as t. B. Football-WM 2010)
Alexander Ruda2011ZDF-Mittagsmagazin, 19:00 heute
Katrin Müller-Hohenstein201119:00 heute (to’n Vertreden)

Ehmolige Sportredakteuren

[ännern | Bornkood ännern]
Sportredakteur Instieg Utstieg heute-Utgaav
Klaus Angermann 19781987sport am sonntag
Arnim Basche 19781990sport am sonntag
Jochen Bouhs 19781985sport am sonntag
Eberhard Figgemeier 19781982sport am sonntag
Rolf Kramer 1978
1985
1982
1986
sport am sonntag
Magdalena Müller 19781995sport am sonntag, ZDF-Mittagsmagazin (1989–1995), 19:00 heute (1992–1995)
Volker Tietze 1978
1985
1983
1986
sport am sonntag
Oskar Wark 19781978sport am sonntag
Norman Weiß 19781983sport am sonntag
Hans Henn 19791982sport am sonntag
Sissy de Mas 19792004sport am sonntag (1979–2000), ZDF-Mittagsmagazin (1992–2004), 19:00 heute (1992–2004)
Herrmann Ohletz 1979
1985
1983
1986
sport am sonntag
Werner Humpert 19821982sport am sonntag
Harald Clausen 19831984sport am sonntag
Dagmar Höferova 19831983sport am sonntag
Peter Kaadtmann 19831984sport am sonntag
Christa Gierke 19841991sport am sonntag, 19:00 heute (1992–)
Günter-Peter Ploog 19851991sport am sonntag (1985–1989), ZDF-Mittagsmagazin (1990–1991)
Doris Papperitz 19861991sport am sonntag
Thomas Wark 19871990sport am sonntag
Brigitte Bastgen 19881989sport am sonntag
Dieter Kürten 19901990sport am sonntag
Sabine Köhne 19941996sport am sonntag, 19:00 heute, ZDF-Mittagsmagazin
Michael Antwerpes 19921998sport am sonntag, ZDF-Morgenmagazin (1992–1996), ZDF-Mittagsmagazin (1996–1998)
Alexandra Muz 20002003ZDF-Mittagsmagazin, 19:00 heute
  1. http://www.zdf-jahrbuch.de/2009/_pdf/ZDF%20JB2009%20Themen%20des%20Jahres.pdf#view=FitB&page=53 ZDF, ZDF Johrbook 2009
  2. http://www.spiegel.de/kultur/tv/0,1518,802829,00.html Spiegel Online, 9. Dezember 2011
  3. http://www.berliner-zeitung.de/medien/interview-fuenf-minuten-weniger,10809188,11302826.html Interview mit Matthias Fornoff in de Berliner Zeitung, 14. Dezember 2011
  4. ZDF startet Heute Plus per Skype, afropen an’n 27. September 2011
  5. http://www.spiegel.de/kultur/tv/0,1518,636844,00.html Spiegel-online: „Beam me up, Gundula!“
  • Klaus Wehmaier: Die Geschichte des ZDF: Teil I: Entstehung und Entwicklung 1961 – 1966, ok: Univ. Münster (Westfalen), Philos. Fak., Diss. 1979, Mainz: v. Hase & Koehler 1979, XII, 327 S.: graph. Dorst.
  • Nicole Prüsse: Die Geschichte des ZDF (1967-1977): Teil II: Konsolidierung, Durchsetzung und Modernisierung, LIT, 1997, 472 S., ISBN 978-3-8258-3118-9
  • Florian Kain: Die Geschichte des ZDF 1977 bis 1982: Geschichte des ZDF Teil III, Nomos, 2007, 499 S., ISBN 978-3-8329-2523-9
  • Michael Reufsteck, Stefan Niggemeier: Das Fernsehlexikon. Goldmann, München 2005, ISBN 978-3-442-30124-9
  • ZDF: ZDF Johrbook 1962-2008: Jahrbuch des Zweiten Deutschen Fernsehens, Gemeinnützige Anstalt des öffentlichen Rechts, ZDF Mainz 1962-2008