Ooltgreeksche Spraak

Vun Wikipedia
Wesseln na: Navigatschoon, Söök
Ooltgreeksche Spraak
Warrt snackt in: in de Kuntreien üm dat Middelmeer ümto
Sprekertall: is keen lebennige Spraak mehr
Spraakfamilie:
Offiziellen Status
Amtsspraak in:
Spraakkoods
ISO 639-1: grc
SIL: grc

Ooltgreeksch (ἡ Ἑλληνικὴ γλῶττα, hē hellēnikē glōtta) is en indoeuropääsche Spraak ween, de to de Tiet vun de Antike in de Kuntreien vun dat ööstliche Middelmeer snackt wurrn is. Düsse Spraak weer en ganz egenen Twieg vun de indoeuropääschen Spraken. Neeger verwandt is se bloß mit de antike Makedoonsche Spraak, man en Reeg vun Forschers meent ok, de weer bloß en ooltgreekschen Dialekt. De hüdige Neegreeksche Spraak stammt vun de Ooltgreeksche Spraak af. Ooltgreeksch is in veer Dialekten snackt un schreven wurrn: Ioonsch-Attisch, Arkaadsch-Kyprisch, Äoolsch un Doorsch (Westgreeksch).

Definitschoon[ännern | Bornkood ännern]

Unner Ooltgreeksch weert allerhand Spraakformen un Dialekten tohopenfaat, de vun dat Upkamen vun de Greeksche Schrift (ca. 800 v. Chr.) af an bit to den Anfang vun den Hellenismus (üm 300 v. Chr. rüm) bruukt wurrn sünd. In de Literatur güng dat mit düsse Spraak noch wieder bit hen na dat Enne vun de Antike üm 600 n. Chr. rüm. As besunnern Utdruck vun de klassische ooltgreeksche Spraak warrt de schreven Form vun dat Greeksch vun Attika in dat 5. un 4. Johrhunnert v. Chr. ansehn. De beröhmte Dichter Homer hett en Mischspraak vun verscheden ooltgreekschen Dialekten schreven, dormank besunners Ioonsch un Äoolsch.

De ooltgreeksche Spraak is för dat ganze Avendland ganz unbannig wichtig wurrn. In de Kuntreien, wo an un for sik Latiensch snackt wurrn is, weer Ooltgreeksch de Spraak vun Verstand un Kultuur. De röömschen Kaisers hefft tomeist greeksch snackt. Över de Latiensche Spraak is denn ok veel vun dat Ooltgreeksch wiedergeven wurrn. Bavenhen sünd veel Schriften in de Philosophie, Naturwetenschop un Historie un ok allerhand Gedichten in düsse Spraak wiedergeven wurrn. Ehr latere Form, de Koiné weer de Spraak vun dat Nee Testament un hett för de Religion un för de Theologie en grode Rull speelt. Vun dor ut hett se groden Indruck up de annern europääschen Spraken maakt. En grode Tall vun Lehnöversetten, Lehnwöör un Frömdwöör ut de Ooltgreeksche Spraak finnt sik dor. Ok de Fackspraken staht ünner den Indruck vun dat Ooltgreeksche.

Na ISO 639 is de Spraakkood för Oolt- un Middelgreeksch (bit 1453) grc

So geiht dat mit de eersten versen vun de Odyssee los. Dat is en vun de öllsten schreven Texten up Ooltgreeksch. Vulltext up Wikisource.

Klassifikatschoon[ännern | Bornkood ännern]

Dat Ooltgreeksche warrt as indogermaansche Spraak ansehn. Dat is also up dat Holt vun de Indogermaansche Uurspraak wussen. De harr sik in dat 3. Johrdusend v. Chr. upspleten in de Spraaktwiegen, de hüdigendags bekannt sünd. Vunwegen dat sik dat Ooltgreeksche na sien Luden un Wöör so bannig vun de annern Spraken ut düsse Familie ünnerscheden deit, warrt annahmen, dat dat en ganz egenen Twieg vun de Indogermaanschen Spraken is. Dat warrt ok annahmen, dat de „vörgreekschen“ Spraken as Substraat oorntlich wat to de ooltgreeksche Spraak bidragen hett. [1] Allerhand greeksche Wöör sünd nich-indogermaansch un kaamt woll vun de Spraken vun de vör-indogermaanschen Völker her, de in Grekenland leevt harrn, ehrder dat de Greken üm 2000 v. Chr. rüm dor anlangt sünd. Bispelen: θάλασσα (thalassa) = de See un νῆσος (Nesos) = dat Eilann. Düsse Völker dreegt up Greeksch den Naam Πελασγοί („Pelasger“). Wo de Pelasgers nu herkaamt un wat vun Spraak se snackt, dor gifft dat verscheden Theorien över. Dat warrt annahmen, dat weer ok en ganz egen indogermaansche Spraakform un de harr woll wat mit de Illyrsche Spraak to kriegen, man bewiesen lett sik dor nix, vunwegen dat dor nix vun upschreven is. Wiß is, dat de Spraak vun de Kultur vun Minos up Kreta, dat weer de Eteokreetsche Spraak en Indruck bi dat frööh Greeksch achterlaten hett, tominnst, wat de Wöör angeiht.

De greekschen Dialekten, dor wo de Greken üm 400 v. Chr. rüm in de Hööftsaak siedeln döen.

Borns[ännern | Bornkood ännern]

  1. Christos Karvounis: Griechisch, in: Miloš Okuka (Hrsg.) Lexikon der Sprachen des europäischen Ostens. Klagenfurt 2002 (PDF; 977 KB)