Zum Inhalt springen

Mary Elisabeth Brunkow

Vun Wikipedia

Mary Elisabeth Brunkow (* 1961) is en US-amerikaansch Immunologin, de 2025 tosommen mit Fred Ramsdell un Shimon Sakaguchi för hör „Opdecken to de periphere Immuntoleranz“ de Nobelpries för Medizin tospraken wurr.[1][2][3] Se is ünner annern dorför bekannt, dat se dat later as FOXP3 betekent Gen as Oorsaak för den Phänotyp vun Labormüüs mit verschorfender Huut (scurfy mouse) identifizeert hett, en Opdecken, de för de moderne Biologie vun de regulatorischen T-Zellen vun grundleggend Bedüüden weer.[4][5]

Utbillen un Loopbahn

[ännern | Bornkood ännern]
Nobelpreis in Physiologie oder Medizin 2025: FoxP3+ Treg Zellen in de peripheren Immuntoleranz.

Mary Elisabeth Brunkow hett hör Doktertitel 1991 an de Princeton University in Molekularbiologie maakt.[6] To’n Tietpunkt vun de Nobelpriesvergaav hett se an dat Institute for Systems Biology, Seattle, WA, USA.[2][7] arbeit.

Brunkow un Ramsdell hemm vörher in en Biotechnologieünnernehmen mit Naam Celltech Chiroscience in Bothell, Washington, USA, arbeit. Dat Unternehmen hett Arzneimittel för Autoimmunerkrankungen entwickelt, un de beid hemm sehn, dat Versöökdeerten mit den Scorfy-mouse-Phänotyp (scorfy mouse: „schorfige Muus“) ehr wichtig Henwiesen för hör Arbeit leefern kunnen. Wenn se dat henkriegen deen, den molekularen Mechanismus to verstahn, de de Erkrankung vun de Müüs togrund leeg, kunnen se entscheeden Hinwiesen doröver winnen, wu Autoimmunerkrankungen entstahn. Se hemm denn nah dat muteert Gen vun de schorfig Müüs söcht. Hüüd laten sück dat gesamte Genom vun en Muus karteeren un binnerhalv vun wenig Daag en muteert Gen finnen. In den 1990er Johren weer dat noch as en Söök nah en Nadel in en Heuhoopen.[8]

De DNA-Kett, de dat X-Chromosom vun de Muus billd, besteiht ut ruch weg 170 Millionen Basenpaaren. En Mutatschoon in disse DNA-Masse to finnen, weer woll mögelk, bruuk aber Tiet, Geduld un den kreativen Insatz vun de dormalig molekularbiologischen Warktüüch. Wiels hör Arbeit keemen Brunkow un Ramsdell to de Vermooden, dat en seltene Autoimmunerkrankung mit Naam IPEX, de ebenfalls mit den X-Chromosom in Verbinnen steiht, de minschlich Variante vun de Erkrankung vun de Scurfy-Müüs ween kunn. Bi de Söök in en Datenbank, in de Forscher Informatschonen över nee opdeckt Gene spiekern, funnen se dat minschlich Äquivalent to Foxp3. Mit Hülp vun Kinnerdoktern ut all Welt hemm se Proben vun Jungs, de vun IPEX bedrapen weern, sammelt. As se de Proben karteeren deen, funnen se tatsächlich schädliche Mutatschonen in dat FOXP3-Gen.[9]

Wat se herutbrocht hett (Utwahl)

[ännern | Bornkood ännern]
  • Robert S. Wildin, Fred Ramsdell, Jane Peake, Francesca Faravelli, Jean‐Laurent Casanova, Neil R.M. Buist, Ephrat Levy‐Lahad, Massimo Mazzella, Olivier Goulet, L Perroni, F. Dagna Bricarelli, Geoffrey C Byrne, Mark McEuen, Sean Proll, Mark W. Appleby, Mary E. Brunkow: X-linked neonatal diabetes mellitus, enteropathy and endocrinopathy syndrome is the human equivalent of mouse scurfy. In: Nature Genetics. Band 27, Nr. 1, 2001, S. 18–20, doi:10.1038/83707, PMID 11137992.
  • Craig L. Bennett, Jacinda R. Christie, Fred Ramsdell, Mary E. Brunkow, Polly J. Ferguson, Luke Whitesell, Thaddeus E. Kelly, Frank T. Saulsbury, Phillip F. Chance, Hans D. Ochs: The immune dysregulation, polyendocrinopathy, enteropathy, X-linked syndrome (IPEX) is caused by mutations of FOXP3. In: Nature Genetics. Band 27, Nr. 1, 2001, S. 20–21, doi:10.1038/83713, PMID 11137993.

Enkeld Nahwiesen

[ännern | Bornkood ännern]
  1. The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2025, The Nobel Foundation PM vom 6. Oktober 2025, afropen an’n 6. Oktober 2025
  2. 1 2 Mary E. Brunkow, up de Website vun The Nobel Foundation, afropen an’n 6. Oktober 2025
  3. Nobelpreise 2025: Nobelpreis für Medizin geht an Trio zur Forschung zum Immunsystem. In: srf.ch. 6. Oktober 2025, afropen an’n 6. Oktober 2025.
  4. : Disruption of a new forkhead/winged-helix protein, scurfin, results in the fatal lymphoproliferative disorder of the scurfy mouse. In: Nature Genetics. 27, Nr. 1, S. 68–73. doi:10.1038/83784. PMID 11138001.
  5. : FOXP3 and scurfy: how it all began. In: Nature Reviews Immunology. 14, Nr. 5, S. 343–349. doi:10.1038/nri3650. PMID 24722479.
  6. Princeton alumna Mary Brunkow *91 receives Nobel Prize in Physiology or Medicine (en). Princeton University (6. Oktober 2025).
  7. Mary Brunkow, Program Manager, Website vun dat ISB, afropen an’n 6. Oktober 2025
  8. Joachim Müller-Jung: Toleranz ist groß, Selbsttoleranz größer. In: Frankfurter Allgemeine Zeitung für Deutschland, Nummer 232 vom 7. Oktober 2025, S. 11.
  9. They understood how the immune system is kept in check, Nobel Prize Outreach 2025, afropen an’n 6. Oktober 2025