David Kalakaua

Vun Wikipedia
Wesseln na: Navigatschoon, Söök
David Kalakaua

David Kalakaua (*12. November 1836; † 20. Januar 1891 in San Francisco, USA) weer de leste König, de in dat Königriek vun Hawaii regeeren dö. He regeer vun den 12. Februar 1874 af an solang, bit he sturben weer.

Wahl vun 1872[ännern | Bornkood ännern]

König Kamehameha V., weer an'n 11.Dezember 1872 sturben un harr nich fastleggt, wer em upfolgen scholl. He weer de Leste vun sien Dynastie. Nah de Verfaten weer dat nu so, dat dat Parlament bestimmen möß, wer König weeren scholl. Dat geev den een oder annern, de dat woll maken wull, man in'e Hööfdsaak weeren dat William Charles Lunalilo un Kalakaua. Lunalilo harr een beter Ansehn bi de Lüde, he goll as een Liberalen un stamm ut een beter Familie af. Veel Lüde säen, de Regeeung scholl Lunalilo man direktemank up'n Throon setten. Man he woll partout wählt weern. Dor geev dat nu een Wahl üm un Lunalilo hett de denn ok an'n 1. Januar 1873 mit grode Mehrheit gegen Kalakaua wunnen. An'n 9. Januar is he denn in de grode Kark vun Hawaii to'n König kröönt wurrn. Man he bleev bloß korte Tiet an'n Leben. Al 13 Monate later weer he doot un een nee König möss her.

Wahl vun 1874[ännern | Bornkood ännern]

Nu geev dat wedder een Wahl. Düt Mal treed Königin Emma gegen em an, dat weer de Wittfroo vun König Kamehameha IV.. Man to düsse Tiet stünnen de meisten Liddmaten vun de Ali'i (dat is de Adel vun Hawaii) achter Kalakaua. Düt mal hett nich dat Volk afstimmt, man de Regeerung hett den neen König wählt. Mit 39 gegen 6 Stimmen is Kalakaua to'n König wählt wurrn. As de Frünnen un Anhänger vun de Königin Emma dat gewahr wurrn sünd, breken se in dat königlich Gericht in un verletzen een paar Liddmaten vun de Regeerung un maken een Liddmaat vun de Regeerung doot. Kalakaua möss nu de USA un Grootbritannien bidden, em to hölpen. So warrt de Upstand al an den sülbigen Abend ünnerkregen un Roh un Freden treckt wedder in in dat Land

Herrschup as König[ännern | Bornkood ännern]

Kalakaua hett glieks seggt, sien Broder William Pitt Leleiohoku scholl em upfolgen. Dormit hett he een Enn maakt mit de Wahlen vun de Königen. Vun nu af an sünd de up Hawaii wedder vun den Vörgänger utsöcht wurrn. Kalakaua hett eerst mal een Reis öber de Eilannen maakt, dat em sien Lüde beter kennen lehren. Later is he dör de ganze Welt reist un is allerwegens upnahmen wurrn as een König vun een sülvstännig Staat. He hett Queen Viktoria vun England drapen un ok den Präsidenten vun de USA, William Ulysses Grant, dorto den Kaiser vun Japan un den König vun Italien, just so as den Paapst.

He weer as König doch een Konservativen un woll sien Macht nich geern delen mit dat Volk. Faken hett he dorüm siene Mackers in de Regeerung utwesselt un jümmers nee Kabinetten upstellt. He hett versöcht, een egenstännig Butenpolitik för Hawaii to maken. So stell he sik een Tosamengahn mit anner polyneesch Länner un Staaten vör un hett eenen Bund mit den Herrscher vun Samoa slaten. Man in sien egen Land kregen de Liberalen Böverhand. De wollen sik vun een König nix seggen laten un streven an, dat in Hawaii een konstitutionell Monarchie inföhrt weeren scholl, just so, as in England. Dor geev dat Striet üm, so lang, as he leben dö. As he doot weer, is nich sien Broder em upfolgt, so as he dat wullt harr, man sien Süster Liliuokalani. Sien Broder weer dor al doot.

Kiek ok nah bi de List vun de Königen vun Hawaii

Literatur[ännern | Bornkood ännern]

  • William N. Armstrong: Around the world with a king. The Story of the Circumnavigation of His Majesty King David Kalakaua. London, New York 2000. ISBN 0-7103-0291-6 [Eerste Utgaav: F. A. Stokes Company, New York 1904; With introduction by Terence Barrow: C. E. Tuttle Co., Rutland, Vt., 1977. ISBN 0-8048-1215-2]
  • Helena G. Allen: Kalakaua. Renaissance King. Mutual Publishing, Honolulu 1995. ISBN 1-56647-059-5
  • David Kalākaua: Na Mele Aimoku, Na Mele Kupuna, a Me Na Mele Ponoi O Ka Moi Kalākaua I. Dynastic Chants, Ancestral Chants, and Personal Chants of King Kalākaua I. Hawaiian Historical Soc., Honolulu 2001. (Hawaiian language reprint series). ISBN 0-945048-05-X ISBN 0-945048-06-8