Aryabhata-Tallen

Vun Wikipedia
Wesseln na: Navigatschoon, Söök
Kood-Tabell

De Aryabhata-Tallen sünd en Tallsystem, dat de indische Mathematiker Aryabhata utklamüsert un 510 in dat eerste Kapittel vun sien Book Aryabhatiya beschreven hett.

Dat Tallsystem kennt 297 Tekens, de ut dat Devanagari-Alphabet för Sanskrit stammt. Devanagari hett 33 Konsonanten un 9 Vokaals. Disse Tekens köönt na en bestimmt Kood kombineert warrn un billt so Tallen vun 1 bet 1018. De 9 Vokaals staht för Potenzen vun 100. 25 vun de Konsonaten staht för de Tallen vun 1 bet 25 un 8 staht för de Teihners vun 30 bet 100. Ene Null hett dit System nich.

De Tallen warrt vun links na rechts schreven, aver de Tall fangt mit de lüttste Stell an, tooerst de Eeners un Teihners, denn de Hunnerters un Dusenders usw.

Aryabhata hett dit System vör allen opstellt, dat sik de Tallen beter in dat Sanskrit-Versmaat rinpasst. Tallen sünd ans swoor in Versen to schrieven. En Vördeel is dorbi ok, dat dat för een Tall faken mehr as een möögliche Schrievwies gifft. 100 lett sik as ह (ha) oder ok as कि (ki) schrieven.

Bispeel[ännern | Bornkood ännern]

Bispeel: 299.792.458
100 101 102 103 104 105 106 107 108
85, 42, 97, 99, 2
जल घिनि झुशु झृसृ खॄ
ja-la ghi-ni jhu-śu jhṛ-sṛ khḷ

Tabell[ännern | Bornkood ännern]

Negen Vokaals -a -i -u -ṛ -ḷ -e -ai -o -au
Weert
Weert × 10 0 10 2 10 4 10 6 10 8 1010 1012 1014 1016
Fief velare Plosive
k - 1
ka
कि
ki
कु
ku
कृ
kṛ
कॄ
kḷ
के
ke
कै
kai
को
ko
कौ
kau
kh - 2
kha
खि
khi
खु
khu
खृ
khṛ
खॄ
khḷ
खे
khe
खै
khai
खो
kho
खौ
khau
g - 3
ga
गि
gi
गु
gu
गृ
gṛ
गॄ
gḷ
गे
ge
गै
gai
गो
go
गौ
gau
gh - 4
gha
घि
ghi
घु
ghu
घृ
ghṛ
घॄ
ghḷ
घे
ghe
घै
ghai
घो
gho
घौ
ghau
ṅ - 5
ṅa
ङि
ṅi
ङु
ṅu
ङृ
ṅṛ
ङॄ
ṅḷ
ङे
ṅe
ङै
ṅai
ङो
ṅo
ङौ
ṅau
Fief palatale Plosive
c - 6
ca
चि
ci
चु
cu
चृ
cṛ
चॄ
cḷ
चे
ce
चै
cai
चो
co
चौ
cau
ch - 7
cha
छि
chi
छु
chu
छृ
chṛ
छॄ
chḷ
छे
che
छै
chai
छो
cho
छौ
chau
j - 8
ja
जि
ji
जु
ju
जृ
jṛ
जॄ
jḷ
जे
je
जै
jai
जो
jo
जौ
jau
jh - 9
jha
झि
jhi
झु
jhu
झृ
jhṛ
झॄ
jhḷ
झे
jhe
झै
jhai
झो
jho
झौ
jhau
ñ' - 10
ña
ञि
ñi
ञु
ñu
ञृ
ñṛ
ञॄ
ñḷ
ञे
ñe
ञै
ñai
ञो
ño
ञौ
ñau
Fife retroflexe Plosive
ṭ - 11
ṭa
टि
ṭi
टु
ṭu
टृ
ṭṛ
टॄ
ṭḷ
टे
ṭe
टै
ṭai
टो
ṭo
टौ
ṭau
ṭh - 12
ṭha
ठि
ṭhi
ठु
ṭhu
ठृ
ṭhṛ
ठॄ
ṭhḷ
ठे
ṭhe
ठै
ṭhai
ठो
ṭho
ठौ
ṭhau
ḍ - 13
ḍa
डि
ḍi
डु
ḍu
डृ
ḍṛ
डॄ
ḍḷ
डे
ḍe
डै
ḍai
डो
ḍo
डौ
ḍau
ḍh - 14
ḍha
ढि
ḍhi
ढु
ḍhu
ढृ
ḍhṛ
ढॄ
ḍhḷ
ढे
ḍhe
ढै
ḍhai
ढो
ḍho
ढौ
ḍhau
ṇ - 15
ṇa
णि
ṇi
णु
ṇu
णृ
ṇṛ
णॄ
ṇḷ
णे
ṇe
णै
ṇai
णो
ṇo
णौ
ṇau
Fief dentale Plosive
t - 16
ta
ति
ti
तु
tu
तृ
tṛ
तॄ
tḷ
ते
te
तै
tai
तो
to
तौ
tau
th - 17
tha
थि
thi
थु
thu
थृ
thṛ
थॄ
thḷ
थे
the
थै
thai
थो
tho
थौ
thau
d - 18
da
दि
di
दु
du
दृ
dṛ
दॄ
dḷ
दे
de
दै
dai
दो
do
दौ
dau
dh - 19
dha
धि
dhi
धु
dhu
धृ
dhṛ
धॄ
dhḷ
धे
dhe
धै
dhai
धो
dho
धौ
dhau
n - 20
na
नि
ni
नु
nu
नृ
nṛ
नॄ
nḷ
ने
ne
नै
nai
नो
no
नौ
nau
Fief labiale Plosive
p - 21
pa
पि
pi
पु
pu
पृ
pṛ
पॄ
pḷ
पे
pe
पै
pai
पो
po
पौ
pau
ph - 22
pha
फि
phi
फु
phu
फृ
phṛ
फॄ
phḷ
फे
phe
फै
phai
फो
pho
फौ
phau
b - 23
ba
बि
bi
बु
bu
बृ
bṛ
बॄ
bḷ
बे
be
बै
bai
बो
bo
बौ
bau
bh - 24
bha
भि
bhi
भु
bhu
भृ
bhṛ
भॄ
bhḷ
भे
bhe
भै
bhai
भो
bho
भौ
bhau
m - 25
ma
मि
mi
मु
mu
मृ
mṛ
मॄ
mḷ
मे
me
मै
mai
मो
mo
मौ
mau
Veer Approximanten oder Trills
y - 30
ya
यि
yi
यु
yu
यृ
yṛ
यॄ
yḷ
ये
ye
यै
yai
यो
yo
यौ
yau
r - 40
ra
रि
ri
रु
ru
रृ
rṛ
रॄ
rḷ
रे
re
रै
rai
रो
ro
रौ
rau
l - 50
la
लि
li
लु
lu
लृ
lṛ
लॄ
lḷ
ले
le
लै
lai
लो
lo
लौ
lau
v - >व 60
va
वि
vi
वु
vu
वृ
vṛ
वॄ
vḷ
वे
ve
वै
vai
वो
vo
वौ
vau
Dree koronale Frikative
ś - 70
śa
शि
śi
शु
śu
शृ
śṛ
शॄ
śḷ
शे
śe
शै
śai
शो
śo
शौ
śau
ṣ - 80
ṣa
षि
ṣi
षु
ṣu
षृ
ṣṛ
षॄ
ṣḷ
षे
ṣe
षै
ṣai
षो
ṣo
षौ
ṣau
s - 90
sa
सि
si
सु
su
सृ
sṛ
सॄ
sḷ
से
se
सै
sai
सो
so
सौ
sau
Een glottal Frikativ
h - 100
ha
हि
hi
हु
hu
हृ
hṛ
हॄ
hḷ
हे
he
है
hai
हो
ho
हौ
hau